Antifeminisme: de womansphere is niet alleen maar princess treatment
De nieuwe antifeministische beweging is dit keer geen kale vent, zoals een Andrew Tate, met een zonnebril in een podcaststudio die schreeuwt dat vrouwen terug de keuken in moeten. Ze draagt een linnen jurk, zet zuurdesembrood in de oven en noemt zichzelf een voorvechter van vrouwelijke energie. Het ziet eruit als een romantische cottagecore-droom, maar achter de verse bloemen schuilt een boodschap die opvallend veel lijkt op de ideeën van de manosphere. Moeten we deze beweging, de womansphere, zien als empowerment, of als een slimme rebranding van ideeën waar vrouwen al generaties lang tegen vechten?
Roze is niet altijd onschuldig
Vrouwenonvriendelijk gedachtegoed verkondigd door vrouwen; wat is daar niet fascinerend aan? De discussie over de womansphere, de vrouwelijke tegenhanger van de manosphere, laat zien hoe online ideologie steeds vaker een nieuw, zachter gezicht krijgt. Waar de manosphere bekendstaat om luidruchtige aanvallen op feminisme, verschijnt deze stroming in een esthetische verpakking van ‘selfcare’ en ‘feminine energy’. Maar met vergelijkbare onderliggende overtuigingen: dat feminisme vrouwen ongelukkig zou maken en dat stress, datingproblemen en onrust voortkomen uit te veel onafhankelijkheid.
Zogenoemde ‘pink pilled influencers’ verspreiden via social media en podcasts conservatieve en soms extreemrechtse ideeën, met thema’s als antiwoke-sentimenten, migratieangst, witte superioriteit en uitgesproken antifeminisme als terugkerend patroon. Hierin vallen onder andere Candance Owens en Brett Cooper. Hierdoor worden oude ideologieën opnieuw genormaliseerd, alleen in een nieuw jasje gestoken. En dat is ten zeerste gevaarlijk voor de vooruitgang van vrouwenrechten.
Waarom jonge vrouwen vallen voor de womansphere
Er is een aantrekkingskracht tot de womansphere, omdat vrouwen moe zijn. Same girl, same. Vrouwen voelen zich uitgeput door prestatiedruk, carrièreverwachtingen, het idee dat ze alles tegelijk moeten zijn (verzorgd, een chefkok, sportief, een zorgzame moeder, de perfecte echtgenote die altijd zin heeft in de daad, etc.) De womasphere belooft rust en duidelijke rolverdelingen, en als je tegen een burn-out aanhangt, klinkt dat hemels. Maar waarom moet dat gepaard gaan met vrouwen die minder autonomie hebben?
De vrijheid om zelf te kiezen
Dit betekent niet dat elke tradwife of vrouw die van vrouwelijke energie houdt onderdeel is van een gevaarlijke beweging. Integendeel zelfs, je kan een traditioneel leven met traditionele waarden kiezen zonder je autonomie kwijt te raken. Het probleem ontstaat wanneer een persoonlijke levensstijl verandert in een morele hiërarchie waarin sommige vrouwen beter of waardevoller zouden zijn dan anderen.
Vrouwen die womansphere-retorieken op andere vrouwen pushen, zijn niet alleen de grootste pick-me-choose-me‘s, ze hebben totaal de boot van wat feminisme inhoudt gemist. Feminisme draait niet om dat vrouwen moeten werken of dat ze niet zouden moeten trouwen. Het draait om keuzevrijheid. Dezelfde keuzevrijheid om te kiezen voor traditionele waarden. De ironie!
De womansphere probeert haar publiek ervan te overtuigen dat zij zich bevrijd zullen voelen door hen terug te sturen naar een rol met minder vrijheid. Een rol waar eerdere generaties om een honderdtal redenen, waaronder huiselijk geweld en beperkte seksuele autonomie, uit probeerden te ontsnappen. Zit je er als vrouw echt op te wachten dat je het huis alleen mag verlaten als je man daar toestemming voor geeft?
“Mag jouw vrouw…”
De womansphere doet mij lichtelijk denken aan mannen die vrouwen de schuld geven van hun problemen en online radicaliseren tussen wat cryptoadvies en motivatiequotes door. Aan mannen die een podcastmicrofoon vasthouden (we moeten echt stoppen met die te verkopen aan mannen) en aan elkaar vragen: “Mag jouw vrouw…” Online verschijnen hier de meest spottende parodieën op. Zoals: “Mag jouw man ademen?”, met komische antwoorden als: “Mooie stelling, hele scherpe stelling. Ja, ligt aan de situatie. Sowieso moet alles dat mijn man doet in overleg met mij. Dus ook ademen. Als hij in dezelfde ruimte staat als een vrouw, dan sowieso niet. Weet je, die lucht komt zowel met haar tong in aanraking als met die van hem. Dus indirect zoenen ze met elkaar.” Het is gewoon zo absurd dat je bijna niet kan geloven dat mensen dit soort onzin uitkramen. Maar toch is het zo.
Wat mannen willen horen
Kortom, de manosphere verkoopt spiermassa, dominantie en alfamannetjes. De womansphere verkoopt wat deze mannen willen horen. Namelijk wantrouwen tegenover feminisme en het idee dat mannen en vrouwen een vaste rangschikking hebben. Als jij een kleine bitch wilt zijn voor een man met een micropenis, moet je dat vooral lekker zelf weten. Maar val andere vrouwen er niet mee lastig. En verwacht vooral niet dat zij tot je redding komen wanneer je thuis in elkaar geslagen wordt door je man.
Lees ook: Inside The Manosphere: hoe vrouwenhaat verkocht wordt als mannelijkheid