Wat is Movember?
Om die stilte en het taboe rondom mannengezondheid te doorbreken, staat de maand november traditiegetrouw in het teken van ‘snorrenmaand’ Movember. Een beweging die oproept tot een samenleving waarin mannen zich gesteund voelen bij hun fysieke én mentale struggles. Dit jaar vervult niemand minder dan Merlijn Kamerling de rol van ambassadeur om dit belangrijke gesprek aan te jagen. We spraken hem over waarom hij mentale gezondheid zo belangrijk vindt, de kracht van praten en hoe we er samen kunnen zijn voor de mannen in ons leven.
Ambassadeursrol en omgaan met emoties
Lang hoefde Merlijn niet te na te denken toen hij werd gevraagd als ambassadeur voor Movember. Door het verlies van zijn vader is mentale gezondheid voor Merlijn een essentieel onderdeel van zijn leven geworden. Wat hem betreft zijn er twee redenen waarom hij zich hier zo hard voor maakt: “In eerste instantie omdat ik na het verlies van mijn vader merkte dat ik erg in mezelf zat gesloten. Dat ik niet met mijn emoties om kon gaan en heel erg vastliep in alles wat ik deed.” Hij gaat verder: “En toen ik daaruit gekomen was, merkte ik dat ik niet wist hoe ik om moest gaan met alle emoties. En ik denk niet dat ik daarin de enige ben.”
Merlijn beschrijft hoe het schrijven en uitbrengen van zijn boek voor hem echt een eye-opener was: “Als ik had geweten dat ik zo’n fijn en beter leven kon krijgen, gewoon door met mijn emoties om te gaan en te accepteren hoe het zat…” Die realisatie heeft er uiteindelijk toe geleid dat Merlijn op dit moment vooral één boodschap uitdraagt: het accepteren van je gevoel.
De kracht van schrijven en jezelf leren kennen
Merlijn schreef een boek voor zijn eigen verwerking, maar beaamt dat dit niet voor iedereen werkt: “Voor mij was schrijven gewoon een fijne manier om mijn hoofd helder te maken. Omdat ik niet wist hoe ik met de mensen om me heen moest praten.” Zijn moeder stuurde hem na het overlijden van zijn vader gelijk naar een psycholoog. Toch duurde het nog jaren voordat het hem lukte om écht over zijn gevoel te praten: “Ik kon geen woorden geven aan mijn gevoel. In ieder geval niet op een manier die mensen van mij verwachtten. Dus daarom dacht ik: ik ga het opschrijven. Dat ging bij mij heel makkelijk, voelde therapeutisch.”
Uiteindelijk vormden die geschreven woorden zelfs de brug richting zijn moeder Isa Hoes: “Ik heb haar alles laten lezen en toen begreep ze in één keer dat wat ze daarvoor niet begreep. Daardoor konden we opeens het gesprek aan gaan.”
Praat erover
Daarop voortbordurend is er één ding dat Merlijn mee zou willen geven: erover praten, op welke manier dan ook: “Als je er niet over praat, kun je er ook niet mee omgaan.” En dat niet alleen, ook eerlijk zijn is volgens hem essentieel: “Ik heb zelf heel erg gemerkt dat eerlijk zijn naar mezelf, dat me dat heel erg heeft geholpen om met mijn emoties om te gaan. En accepteren in welke situatie ik zit.”
Maar wat als je er niet over kán praten, zoals Merlijn toentertijd? “Begin bij het leren kennen van jezelf. Als je je eigen emoties kunt begrijpen, dan ga je jezelf snappen.” Hij maakt het concreet met een voorbeeld: “Stel er gebeurt iets en je reageert erop op een bepaalde manier… Vraag jezelf dan af: waarom reageer ik hierop? En wil ik wel zo reageren? Kan het niet op een andere manier? Ik denk dat dat juist iets is wat je kunt trainen. Hij trekt de vergelijking met sporten in de gym: “We weten allemaal dat je moet sporten om fysiek gezond te zijn. En daarom doen we het. Maar het is net zo belangrijk om te gaan met je gevoel. Dus dat je op eenzelfde manier aan je mentale gezondheid werkt. Dat kan met schrijven, met bewegen, met praten.”
Het doorbreken van het mannelijke stigma
Merlijn realiseert zich maar al te goed dat er in de maatschappij nog altijd een hardnekkig stigma hangt rondom emoties bij mannen. Dat ze snel als ‘zwak’ worden beschouwd: “Zeker in de tijd waarin we nu leven. Waarin de machtige mannen een soort emotieloos hart hebben. Je moet je shit voor elkaar hebben, je moet sterk en krachtig zijn.” Maar juist daar ontstaat volgens Merlijn een discrepantie: “De grap is dat je helemaal niet krachtig of sterk kunt zijn als je niet in lijn bent met je gevoel. Ik geloof dat alles in balans moet zijn om het beste uit jezelf te halen.” Die overtuiging zorgt ervoor dat Merlijn het niet lastig vindt om eerlijk te zijn over zijn emoties.
Wees het luisterende oor
Als naast is het soms best lastig om te merken of het echt goed met iemand gaat. Zeker omdat schaamte ervoor zorgt dat mannen hun gevoelens vaak diep wegstoppen. Vraag je hoe het gaat, dan is het antwoord immers al snel ‘goed’. Merlijn bevestigt dit: “Ik had op een gegeven moment een soort trucje ontwikkeld voor mezelf. Als iemand me vroeg hoe het ging, antwoordde ik gewoon ‘perfect’. En stelde ik de vraag terug. Want dan kan iemand eigenlijk ook niet meer zeggen ‘ja, weet je dat zeker?'”
Om daar doorheen te breken bij een ander, hamert Merlijn erop om interesse te blijven tonen en door te vragen: “Je kunt bijvoorbeeld zeggen: ‘dat zeg je wel heel snel, weet je het zeker?'” Dat is wat hij bij zijn eigen vrienden ook vaak doet, vertelt hij: “Dan zeg ik: ‘je hebt er niet eens over nagedacht, hoe kan je nou zo snel een antwoord geven?’ Dus ik denk dat je in eerste instantie vooral het contact moet zoeken.” Maar, zo benadrukt hij tot slot: “Daar hoort ook bij dat je het moet accepteren als iemand er op dat moment echt nog niet over wil praten.”
Lees ook: Maud (27) is uitvaartverzorger: “Wij hebben ook gewoon plezier op kantoor”