Je oma vraagt er gegarandeerd naar op elk familiefeest: het heilige moeten van het vinden van de eeuwige liefde. We hebben massaal afgesproken dat een liefdesverhaal pas een succes is als een van de twee partners uiteindelijk tussen de zes planken verdwijnt. Dit verstikkende idee dwingt miljoenen ambitieuze vrouwen om jarenlang in uitgebluste, energievretende relaties te blijven hangen, puur om dat felbegeerde jubileum te halen. Waarom vieren we het bittere einde van een ongelukkige dertigjarige lijdensweg wel, terwijl we een prachtige, inspirerende relatie van vijf jaar als een mislukking bestempelen?
De verstikking van het romantische langlevenideaal
De maatschappij heeft ons geconditioneerd om te geloven dat samen oud worden in een relatie de ultieme validatie van ons emotionele bestaansrecht is. Dit construct stamt rechtstreeks uit de tijd dat vrouwen economisch afhankelijk waren van een man. En echtscheiding gelijkstond aan maatschappelijke zelfmoord. Tegenwoordig verdienen we onze eigen knaken en hebben we die man helemaal niet nodig voor onze financiële status. Maar toch slepen we dit emotionele fossiel nog altijd met ons mee.
We transformeren onszelf in relatiemartelaars die koste wat kost de eindstreep willen halen. Alsof er aan het einde van de rit een gouden medaille klaarligt voor de vrouw die het langst saaiheid heeft getolereerd. Het idee dat je pas geslaagd bent als je decennialang dezelfde slechte grappen hebt aangehoord (want laten we eerlijk zijn: hoe ouder ze worden, hoe minder de grappen worden), verstikt elke vorm van persoonlijke groei. Je offert je kostbare dertiger- of veertigerjaren op aan een relatie die al lang over de datum is. Puur om te voldoen aan de kneuterige verwachtingen van je omgeving. Het weigeren om de stekker eruit te trekken bij een emotioneel doodbloedende relatie is geen teken van kracht. Het is een uiting van pure angst voor het onbekende.
De wetenschap achter de relatiedwang
Sociologen en psychologen doen gelukkig al jaren onderzoek naar de schadelijke dynamiek van dit romantische ‘samen oud worden’ in een relatie. De NOS rapporteert dat de druk om een levenslange relatie in stand te houden, direct leidt tot een toename van depressieve klachten en stress. Bovendien tonen onderzoekers van grote universiteiten in wetenschappelijke publicaties aan dat de kwaliteit van de connectie vele malen belangrijker is voor de menselijke gezondheid dan de pure tijdsduur ervan. Verder zijn er inzichten op het gebied van relatiestabiliteit en welzijn. Die laten zien dat het kunstmatig verlengen van een disfunctionele band de psychologische gezondheid van beide partners structureel afbreekt.
Mensen blijven vaak enkel nog bij elkaar vanwege de zogenaamde ‘sunk cost fallacy‘. Dit is de misvatting dat je moet blijven investeren, omdat je er al zoveel tijd en energie in hebt gestoken. Dit mechanisme houdt de monogame eindbestemming in stand, terwijl de partners intern al jaren geleden emotioneel van elkaar zijn gescheiden. Het vasthouden aan een uitgekleed partnerschap tast je zelfbeeld aan.
Vijf jaar passie versus dertig jaar beleefd zwijgen
We moeten de definitie van een succesvolle relatie dringend herzien. En de tijdsduur en dus het ‘samen oud worden’ loskoppelen van de waarde ervan. Een relatie van vijf jaar waarin twee mensen elkaar naar een hoger niveau tillen en samen de wereld ontdekken, is ook een fenomenaal succes. Toch kan het dan dat wegen na die periode organisch uit elkaar lopen, omdat de persoonlijke groei stagneert. Dit verdient dan een applaus en een goed glas wijn, geen blikken van medelijden.
Het eeuwigheidsconcept in de liefde ontneemt ons de kans om verschillende levensfasen met verschillende, passende partners te doorlopen. Waarom zou de persoon die perfect bij je paste toen je zevenentwintig was, ook nog de ideale match moeten zijn als je vijftig bent? En je een compleet andere visie op het leven hebt ontwikkeld?
De weigering om in te zien dat een breuk ook een schitterend, volwassen eindpunt kan zijn, getuigt van een enorm gebrek aan emotionele intelligentie. Het is tijd dat we stoppen met het romantiseren van de sleur. En het bekoelen van de passie accepteren als een natuurlijk onderdeel van het menselijk bestaan.
Het internet breekt met de traditionele keten
Binnen de moderne internetcultuur en op platforms zoals TikTok zie je gelukkig een gigantische verschuiving optreden onder jonge, feministische vrouwen. De term ‘relational seasonalism‘ wint razendsnel aan populariteit. Dit is het idee dat relaties er zijn voor een specifiek seizoen in je leven.
Het kiezen voor jezelf en het verlaten van een uitgeblust huwelijk is de ultieme vorm van zelfliefde. We breken massaal met de giftige gedachte dat een scheiding automatisch synoniem staat voor falen. Vrouwen eisen hun autonomie op en weigeren genoegen te nemen met een partner die fungeert als een soort saai meubelstuk in de woonkamer, waarvoor je alleen maar moet poetsen en koken (à la Morena van Temptation Island Benelux). Het doorbreken van dit beeld op sociale media zorgt voor een golf van emancipatie.
Eis je emotionele vrijheid vandaag nog op
Kortom, deze collectieve bevrijding van de traditionele relatiedwang om samen oud te worden is de enige weg naar echt emotioneel welzijn voor de moderne vrouw. We moeten de moed opbrengen om de handdoek in de ring te gooien zodra de relatie simpelweg op is. Zonder dat we ons direct schuldig hoeven te voelen tegenover de rest van de wereld.
Het vieren van een mooie periode, ongeacht hoelang die duurde, getuigt van veel meer respect voor de liefde dan het uitzitten van een levenslange straf (althans, zo kan het anders voelen). Laat de druk om samen oud te worden in een relatie lekker achter je, en kies voor je eigen geluk. We hebben simpelweg te weinig tijd op deze aardkloot om onze dagen te verspillen aan het reanimeren van een relatie die al lang geen hartslag meer kent.
Lees ook: Als jij en je partner deze 9 dingen doen, dan worden jullie samen oud
Bekijk ook
