Werken bij Defensie als vrouw
Als je geen militair pak aan wilt zoals Amalia, hoeft dat ook niet. Zij is militair werkstudent en reservist via Defensity College, waarvoor ze praktijkervaring opdoet in het veld. Maar als je denkt dat je bij Defensie alleen met een wapen in de modder kan liggen, heb je het helemaal mis. Defensie heeft namelijk ook duizenden andere mogelijkheden en werkzaamheden. De volledige organisatie is heel groot: even groot als de stad Gouda! Dit betekent dat je aan de slag kan als militair óf als burger, met een tal van scholingsopties waar je ervaring kan opdoen op veel gebieden zoals zorg, techniek of logistiek. Dat klinkt als een belofte voor een soepele en succesvolle carrière!
Helaas is dat voor vrouwen in deze mannenwereld niet altijd vanzelfsprekend. Wat gebeurt er in een werkomgeving waar de verhouding tussen man en vrouw zo uit balans is? We gingen in gesprek met Natasja Jenner, voorzitter van de organisatie Vrouw & Defensie. Ze werkt zelf al 26 jaar bij Defensie en zet zich met dit netwerk in voor de belangen van vrouwen binnen de Nederlandse krijgsmacht. Natasja hoort via Vrouw & Defensie allerlei verhalen van defensievrouwen, over hun ervaringen, problemen en worstelingen. Veel van hen lopen namelijk tegen dezelfde dingen aan, en Natasja neemt ons mee.
Vrouwen zijn ‘lastig’
Ten eerste valt het op als er één vrouw tussen een hele groep mannen loopt. “Als je met tien mensen in een team zit en één daarvan is een vrouw, dan wordt de aandacht op het ‘anders zijn’ gevestigd”, legt Natasja uit. “Als die vrouw een keer wat meer tijd nodig heeft om te parkeren of als ze ongesteld is, lokt dat al snel opmerkingen uit.” Zo heeft de vrouw van de groep al snel een stempel: lastig.
Maar het is ook écht lastiger om je als vrouw door Defensie heen te bewegen. Dat ligt natuurlijk niet aan de vrouwen zelf, maar aan de beperkte voorzieningen. De fysieke wereld en uitrusting van Defensie zijn namelijk volledig ontworpen voor mannen. Vrouwen dragen over het algemeen kleine maten van mannenkleding en gebruiken uitrusting die van origine ontworpen is op de bouw van een man. Daardoor moeten vrouwen bijvoorbeeld mannenrugzakken dragen die kunnen leiden tot bekken- en rugblessures en is plassen in het veld ook veel lastiger.
Een toiletbezoekje is überhaupt niet zo simpel, want er zijn op kazernes veel minder vrouwentoiletten én weinig of geen prullenbakjes voor maandverband. Ook kleedruimtes of kolfruimtes zijn ontzettend beperkt. “Voor vrouwen is dat nog regelmatig een stoffig hok of invalidentoilet”, vertelt Natasja.
‘Hoe combineer je werk met de kinderen?’
Mannelijke militairen krijgen zelden de vraag hoe ze hun werk en kinderen combineren, maar vrouwelijke militairen horen dit continu. Zodra een vrouw zwanger wordt betekent dat vaak dat loopbaanmogelijkheden beperkt worden binnen Defensie. Volgens het beleid kan dit gewoon, maar in de praktijk gaat het vaak anders. “Omdat mannelijke leidinggevenden dat zo invullen”, zegt Natasja. “Men vindt dat hogere positief of uitzendingen en oefeningen niet passend zijn voor een moeder.”
En dat zijn niet de enige opmerkingen waar vrouwen mee te maken krijgen. “We horen best veel verhalen over seksueel overschrijdend gedrag”, vertelt Natasja. Ze geeft aan dat de ‘oude garde’ nog vaak ouderwetse opvattingen over vrouwenrollen hebben. Ook ziet ze dat de emancipatie bij jonge mannen slechter wordt, en ze noemt influencers zoals Andrew Tate als een oorzaak. “Die jongens checken echt de piramide van geweld af”, concludeert ze. Deze piramide gaat van seksistische grappen, naar grensoverschrijdend gedrag. “Het is gewoon voor veel mannen nog steeds een blinde vlek.”
Oproep aan de mannen: “Wees nieuwsgierig naar de vrouw achter het uiterlijk”
Natasja geeft aan dat er goede ontwikkelingen zijn binnen Defensie om deze problemen aan te pakken. Het blijft ontzettend belangrijk dat er bewustzijn is rondom deze verhalen, óók van mannen. Gelukkig merkt Natasja dat er steeds meer mannen zijn die de ongelijkheid met hun vrouwelijke collega’s zien. Natasja adviseert dan ook aan alle mannen bij Defensie om nieuwsgierig te zijn naar de vrouw achter haar uiterlijk. “Wie is zij, wat drijft haar en maakt dat ze onderdeel wil uitmaken van Defensie?”
Verandering kost tijd in zo’n grote organisatie als Defensie, maar er zijn zeker een aantal hoognodige verbeterpunten. Het is toch niet teveel gevraagd als prinses Amalia en alle andere Defensievrouwen straks net zo goed inzetbaar en veilig zijn als mannen, dankzij geschikte kleding en een sociaal veilige omgeving?
Lees ook: Yasira (25) werkt bij Omroep ZWART: ‘Representatie is meer dan een gezicht op tv’
